Projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw

Szanowni Państwo, Członkowie Związku Pracodawców Polska Miedź

Uprzejmie informuję, że do konsultacji publicznych skierowany został projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw (UD233).  

Przedmiotowy projekt aktu prawnego wraz z Uzasadnieniem, Oceną Skutków Regulacji, załącznikami do OSR (szt. 2), Odwróconą tabelą zgodności oraz Tabelami zgodności (szt. 6) dostępny jest na stronach Rządowego Centrum Legislacji pod adresem:

https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12408504/katalog/13193986#13193986

Uprzejmie proszę o przekazywanie ewentualnych uwag, opinii i stanowisk do projektu w terminie do 8 kwietnia 2026 roku na adres: kuydowicz@pracodawcy.pl w formie tabeli uwag przesyłanej w załączeniu w wersji elektronicznej umożliwiającej edytowanie tekstu.

Celem opracowania projektowanej ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw jest wyeliminowanie problemów zidentyfikowanych w trakcie stosowania przepisów w zakresie ochrony przyrody. Ujęte w projekcie zmiany dotyczą głównie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2026 r. poz. 13), zwanej dalej „uop” lub „ustawą o ochronie przyrody”. Projekt zakłada ponadto zmiany w szeregu innych ustaw powiązanych tematycznie.

Poszczególne rozwiązania niniejszego projektu opracowano na podstawie oceny funkcjonowania obowiązujących przepisów oraz na podstawie zgłaszanych uwag związanych z funkcjonowaniem i interpretacją przepisów prawnych.

Projektowane zmiany w uop dotyczą czterech głównych obszarów:

  1. przepisów regulujących zasady funkcjonowania i tworzenia form ochrony przyrody;
  2. przepisów regulujących szczegółowe zasady funkcjonowania parków narodowych;
  3. przepisów regulujących zasady monitoringu przyrodniczego i sprawozdawania się Polski z wykonania środków podjętych na podstawie przepisów Unii Europejskiej w zakresie ochrony przyrody;
  4. przepisów dotyczących ochrony dzikiej flory i fauny regulowanych przepisami Konwencji o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem, sporządzonej w Waszyngtonie dnia 3 marca 1973 r. (Dz. U. z 1991 r. poz. 112, z późn. zm.), zwanej dalej „CITES”.

W części dotyczącej przepisów regulujących zasady funkcjonowania i tworzenia form ochrony przyrody należy wskazać, że obecne regulacje zawarte w ustawie o ochronie przyrody nie zapewniają wystarczająco skutecznych narzędzi ochrony przyrody. Szereg rozwiązań obowiązuje od ponad 20 lat i nie był przedmiotem gruntownej weryfikacji i uaktualnienia od czasu wejścia w życie tej ustawy. Część rozwiązań okazała się w praktyce niewystarczająca lub nie pozwala na skuteczne zarządzanie i ochronę obszarów chronionych.

W zakresie funkcjonowania parków narodowych zaistniała potrzeba uzupełnienia i doprecyzowania przepisów w zakresie wymagań i kompetencji dotyczących dyrektora parku narodowego i zastępcy dyrektora parku narodowego; wprowadzenia zmian i doprecyzowania zasad gospodarowania nieruchomościami przez parki narodowe, zmiany regulacji dotyczących pobierania opłat za wstęp i udostępnianie obszaru parku narodowego oraz wprowadzenia kompleksowych regulacji dotyczących funkcjonowania Straży Parku zaliczanej do Służby Parku Narodowego.

W części dotyczącej przepisów regulujących zasady monitoringu przyrodniczego i składania sprawozdań przez Rzeczpospolitą Polską z wykonania środków podjętych na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa, zwanej dalej „dyrektywą ptasią”, oraz dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory, zwanej dalej „dyrektywą siedliskową”, jak również przepisów wskazujących organ odpowiedzialny za zarządzanie i udostępnianie sprawozdawanymi danymi zgodnie z dyrektywą 2007/2/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 marca 2007 r. ustanawiającą infrastrukturę informacji przestrzennej we Wspólnocie Europejskiej, zwaną dalej „dyrektywą INSPIRE”, oraz zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2023/138 z dnia 21 grudnia 2022 r. ustanawiającym wykaz szczególnych zbiorów danych o wysokiej wartości oraz warunki ich publikacji i ponownego wykorzystania, zwanym dalej „rozporządzeniem Komisji 2023/138”; w aktualnie obowiązującym stanie prawnym brakuje określenia, który organ jest właściwy do przekazywania ww. sprawozdań oraz do ich udostępniania zgodnie z dyrektywą INSPIRE i rozporządzeniem Komisji 2023/138, stąd konieczne jest dookreślenie organu odpowiedzialnego za opracowanie i przedłożenie Komisji Europejskiej ww. sprawozdań oraz ich późniejsze udostępnianie; wymagane jest ponadto zabezpieczenie środków finansowych na realizację zadań związanych ze sprawozdawczością i zapewnienia jednorodności danych.

W zakresie regulacji CITES obecnie zidentyfikowano zbyt szeroki zakres rejestracji gatunków zwierząt objętych CITES, problemy w zakresie dokumentowania i monitorowania obrotu okazami CITES, konieczność uregulowania kwestii rejestracji podmiotów prowadzących działalność w zakresie produkcji i obrotu kawiorem, a także potrzebę uporządkowania kwestii przestępstw i wykroczeń stypizowanych w uop.

Projektowana ustawa ma na celu wyeliminowanie problemów występujących przy realizacji ww. zagadnień.

Z wyrazami szacunku