Odpady tworzyw sztucznych – ogólnounijne kryteria zniesienia statusu odpadu

Komisja Europejska prowadzi konsultacje publiczne przepisów prawa ochrony środowiska w UE (odpady) – ocena na podstawie analizy Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów, Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1157 z dnia 11 kwietnia 2024 r. w sprawie przemieszczania odpadów oraz Rozporządzenia (WE) nr 1935/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 października 2004 r. w sprawie materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnościąprojekt rozporządzenia wykonawczego KE ustanawiającego zasady stosowania dyrektywy 2008/98/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do kryteriów pozwalających ustalić, kiedy odpady z tworzyw sztucznych przestają być odpadami.

Ostateczny termin na przesłanie opinii to 26 stycznia 2026 r.

Ogólnounijne kryteria końca okresu odpadu dla tworzyw sztucznych mają kluczowe znaczenie dla wzmocnienia jednolitego rynku tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu i surowców wtórnych gotowych do wykorzystania w produkcji nowych towarów, zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla podmiotów zajmujących się recyklingiem, zwłaszcza małych i średnich przedsiębiorstw, oraz kosztów związanych z transportem odpadów z tworzyw sztucznych, a także zapewnienia stabilnych dostaw wysokiej jakości recyklatów w całej Unii, przy jednoczesnym promowaniu gospodarki o obiegu zamkniętym. Przyszła ustawa o gospodarce o obiegu zamkniętym będzie dotyczyć kryteriów końca okresu odpadu, aby wspierać większą podaż wysokiej jakości recyklatów i stymulować popyt na materiały wtórne i produkty o obiegu zamkniętym, jednocześnie obniżając koszty surowców.

Wspólne Centrum Badawcze Komisji Europejskiej („JRC”) przeprowadziło badanie wstępne w celu określenia listy priorytetowych strumieni odpadów, dla których należy opracować dalsze, ogólnounijne kryteria utraty statusu odpadu. W badaniu tym wyróżniono pięć kategorii odpadów o największym potencjale, klasyfikując odpady z tworzyw sztucznych jako strumień o najwyższym priorytecie. W następstwie tego badania JRC opublikowało raport dotyczący propozycji technicznych dla ogólnounijnych kryteriów utraty statusu odpadu dla odpadów z tworzyw sztucznych („raport”) i rozpoczęło prace nad propozycjami technicznymi dla ogólnounijnych kryteriów utraty statusu odpadu dla tekstyliów oraz frakcji mineralnych odpadów budowlanych i rozbiórkowych.

Zgodnie z wyżej wymienionym raportem, tworzywa sztuczne o największym potencjale spełniania ogólnounijnych kryteriów końca okresu odpadowości to polimery termoplastyczne oraz mieszanki polimerów termoplastycznych, niezależnie od rodzaju i źródła polimeru. Tworzywa termoplastyczne to polimery, które mogą mięknąć pod wpływem ciepła i ponownie twardnieć po ochłodzeniu, co umożliwia ich ponowne formowanie. Przykładami tworzyw termoplastycznych są polietylen EN 2 EN (PE), politereftalan etylenu (PET), polipropylen (PP) i polistyren (PS). Są to najpopularniejsze tworzywa sztuczne i są również nazywane tworzywami masowymi.

Chociaż możliwe jest wytwarzanie niektórych produktów z materiału, który osiągnął status odpadu zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, konieczne może być przeprowadzenie innych procesów odzysku w celu zapewnienia, że ​​taki materiał będzie mógł być również wykorzystany w zastosowaniach o wyższej wartości. Powinno to mieć miejsce w przypadku produkcji materiałów z tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu przeznaczonych do kontaktu z żywnością, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1935/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady oraz rozporządzeniem Komisji (UE) nr 2022/1616. Zgodnie z tymi rozporządzeniami, wkład z tworzyw sztucznych musi zostać poddany dekontaminacji, aby zapewnić, że materiał nadaje się do kontaktu z żywnością.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1157 ustanawia przepisy dotyczące wywozu odpadów tworzyw sztucznych z Unii. Rozporządzenie to zakazuje wywozu odpadów tworzyw sztucznych przeznaczonych do unieszkodliwienia, a także wywozu odpadów tworzyw sztucznych sklasyfikowanych pod pozycjami A3210 i Y48 tego rozporządzenia do krajów nieobjętych decyzją Rady OECD w sprawie kontroli transgranicznego przemieszczania odpadów przeznaczonych do odzysku („kraje spoza OECD”).

Inicjatywa ta ma na celu ustanowienie ogólnounijnych kryteriów zniesienia statusu odpadu w odniesieniu do odpadów z tworzyw sztucznych.

Spójny, zharmonizowany zestaw kryteriów zniesienia statusu odpadu i jego jednolite stosowanie w UE pomogą w osiągnięciu dobrze funkcjonującego jednolitego rynku surowców wtórnych.

Dzięki wyjaśnieniu, kiedy obowiązki wynikające z obecnych przepisów dotyczących odpadów przestają mieć zastosowanie do odpadów z tworzyw sztucznych, nowe kryteria zmniejszą obciążenie administracyjne podmiotów gospodarczych.

 

W załączeniu znajduje się projekt rozporządzenia wykonawczego wraz z załącznikiem.

Więcej informacji, opinii oraz ocen skutków regulacji jest dostępnych pod linkiem KE: https://ec.europa.eu/info/law/better-regulation/have-your-say/initiatives/14848-Odpady-tworzyw-sztucznych-ogolnounijne-kryteria-zniesienia-statusu-odpadu_pl

Uprzejmie prosimy o przesłanie wszelkich uwag oraz opinii na adres: szkop@pracodawcy.pl

Źródło: Komisja Europejska