Projekt rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki zmieniającego rozporządzenie w sprawie zasadniczych wymagań dotyczących ograniczenia stosowania niektórych niebezpiecznych substancji w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym

Szanowni Państwo, Członkowie Związku Pracodawców Polska Miedź

Uprzejmie informuję, że do konsultacji publicznych skierowany został projekt rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki zmieniającego rozporządzenie w sprawie zasadniczych wymagań dotyczących ograniczenia stosowania niektórych niebezpiecznych substancji w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (60/2026).

Przedmiotowy projekt aktu prawnego wraz z Uzasadnieniem oraz Oceną Skutków Regulacji dostępny jest na stronach Rządowego Centrum Legislacji pod adresem:

https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12410950/katalog/13207464#13207464

Uprzejmie proszę o przekazywanie ewentualnych uwag, opinii i stanowisk do projektu w terminie do 10 czerwca 2026 roku na adres: kuydowicz@pracodawcy.pl w wersji elektronicznej umożliwiającej edytowanie tekstu.

Projekt rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki zmieniającego rozporządzenie w sprawie zasadniczych wymagań dotyczących ograniczenia stosowania niektórych niebezpiecznych substancji w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym stanowi wykonanie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (Dz. U. z 2023 r. poz. 215, z późn. zm.). 

Nowelizacja rozporządzenia jest związana z koniecznością transpozycji do krajowego porządku prawnego następujących aktów: dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/1802 z dnia 8 września 2025 r. zmieniającej dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/65/UE w odniesieniu do wyłączenia w przypadku zastosowania ołowiu w stopach lutowniczych o wysokiej temperaturze topnienia (Dz. Urz. UE L 2025/1802 z 21.11.2025), dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/2363 z dnia 8 września 2025 r. zmieniającej dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/65/UE w odniesieniu do wyłączenia dotyczącego ołowiu w komponentach szklanych lub ceramicznych (Dz. Urz. UE L 2025/2363 z 21.11.2025) oraz dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/2364 z dnia 8 września 2025 r. zmieniającej dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/65/UE w odniesieniu do wyłączenia dotyczącego ołowiu jako pierwiastka stopowego w stali, aluminium i miedzi (Dz. Urz. UE L 2025/2364 z 21.11.2025), zwanych dalej „dyrektywami delegowanymi”.

Dyrektywy delegowane stanowią przedmiot transpozycji do porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej, tym samym w celu dostosowania do postępu naukowo-technicznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/65/UE z dnia 8 czerwca 2011 r. w sprawie ograniczenia stosowania niektórych niebezpiecznych substancji w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (Dz. Urz. UE L 174 z 01.07.2011, str. 88, z późn. zm.), zasadnym jest wprowadzenie wyłączeń z ograniczonego stosowania ołowiu w określonych zastosowaniach, zgodnie z zakresem ww. dyrektyw delegowanych.

Projektowane zmiany w przepisach krajowych są procedowane w związku z koniecznością implementacji przepisów dyrektyw delegowanych, w celu dostosowania do postępu naukowo-technicznego załącznika III do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/65/UE w odniesieniu do wyłączeń dla określonych zastosowań ołowiu.

W rezultacie wyłączenia przyznanego na mocy dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/1802 procesy produkcji, wprowadzania do obrotu oraz stosowania stopów stali, aluminium i miedzi zawierających w swym składzie ołów będą mogły być nadal realizowane.

W rezultacie wyłączenia przyznanego na mocy dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/2363, będą mogły być realizowane procesy produkcji, wprowadzania do obrotu oraz stosowania komponentów elektrycznych i elektronicznych zawierających ołów w szkle lub ceramice albo kompozytach o osnowie szklanej lub ceramicznej.

W rezultacie przyznanego wyłączenia na mocy dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/2364, będą mogły być realizowane procesy produkcji, wprowadzania do obrotu oraz stosowania stali do obróbki skrawaniem zawierającej do 0,35% ołowiu masowo oraz w częściach wykonanych ze stali galwanizowanej metodą wsadowego cynkowania ogniowego zawierających do 0,2% ołowiu masowo.

Ołów podlega ograniczeniom w stosowaniu określonym w dyrektywie RoHS II i jako substancja stwarzające potencjalne ryzyko podczas ich stosowania została wymienione w załączniku II do dyrektywy RoHS II. 

W ocenie złożonych wniosków o przyznanie wyłączeń, stwierdzono w zakresie dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/1802, że stopy lutownicze o wysokiej temperaturze topnienia zawierające ołów będą mogły być wykorzystywane w różnych wyrobach SEE, w tym wyrobach medycznych sosowanych do diagnostyki in vivo. Chociaż poszczególne substytuty i alternatywy są częściowo dostępne, w ciągu najbliższych trzech lat rozwiązania bezołowiowe nie będą dostępne lub będą dostępne jedynie z niewystarczającą niezawodnością dla wszystkich odpowiednich zastosowań.

W ocenie złożonych wniosków o przyznanie wyłączeń, stwierdzono w zakresie dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/2363, że chociaż z naukowego punktu widzenia możliwe jest zastąpienie ołowiu w ceramicznych dielektrycznych elementach kondensatorów wysokiego napięcia w niektórych zastosowaniach w ramach wyłączenia określonego w pkt 7c) -II załącznika III do dyrektywy 2011/65/UE, nie jest to technicznie wykonalne w przypadku większości zastosowań. Ponadto takie kondensatory bezołowiowe w praktyce nie są wystarczająco niezawodne.

W ocenie złożonych wniosków o przyznanie wyłączeń, stwierdzono w zakresie dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/2364, że w odniesieniu do wyłączenia określonego w pkt 6a -I  załącznika III do dyrektywy 2011/65/UE ołów w stali jest nadal niezbędny do osiągnięcia określonych właściwości obróbki skrawaniem. Zastąpienie lub usunięcie stali galwanizowanej metodą wsadowego cynkowania ogniowego nie jest obecnie technicznie wykonalne ani opłacalne pod względem ekonomicznym.

Wnioskowane wyłączenia spełniają co najmniej jeden z istotnych warunków określonych w art. 5 ust. 1 lit. a dyrektywy 2011/65/UE.

Przepisy krajowe w zakresie omawianych wyłączeń umożliwią produkcję, wprowadzanie do obrotu wybrane wyroby i komponenty elektryczne i elektroniczne zawierające ołów, a przyznane wyłączenia będą miały pozytywny wpływ na gospodarkę, a w szczególności na dalszy rozwój hutnictwa, rynku produktów konsumenckich oraz przemysłowych sektora SEE (sprzętu elektronicznego i elektrycznego).

Przyznane okresy ważności ww. wyłączeń pozwolą przedsiębiorcom w sposób ewolucyjny na zidentyfikowanie i zastosowanie technologicznych rozwiązań alternatywnych bez wykorzystania ołowiu. 

Projektowane wyłączenia są zgodne z rozporządzeniem (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniającym dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylającym rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21 (Dz. Urz. UE L 396 z 30.12.2006, str. 1, z późn. zm.) tym samym nie wpłyną na obniżenie poziomu ochrony środowiska i zdrowia.

Przedmiotowe wyłączenia wpłyną korzystnie na rozwój gospodarczy w obszarze produkcji, wprowadzania do obrotu wyrobów i komponentów zawierających ołów.

Nowelizacja rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 21 grudnia 2016 r. w sprawie zasadniczych wymagań dotyczących ograniczenia stosowania niektórych niebezpiecznych substancji w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (Dz. U. z 2021 r. poz. 1513, z późn. zm.) polega na aktualizacji odnośnika nr 2 i 4, w których uzupełniono adresy promulgacyjne dyrektywy RoHS II, o kolejne zmiany uwzględniające dyrektywy delegowane: 2025/1802, 2025/2363 i 2025/2364.

Przepisy przedmiotowych dyrektyw delegowanych nadają wyłączenia w odniesieniu do ołowiu, substancji chemicznej, ujętej w wykazie substancji niebezpiecznych załącznika II do dyrektywy RoHS II, zawartego w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym w określonych zastosowaniach.

Projekt rozporządzenia nie zawiera przepisów technicznych w rozumieniu § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039, z późn. zm.), i nie podlega notyfikacji.

Mając na uwadze art. 2 dyrektyw delegowanych Komisji (UE), kolejno: 2025/1802, 2025/2363 i 2025/2364, który stanowi, że „państwa członkowskie przyjmują i publikują, najpóźniej do dnia 30 czerwca 2026 r., przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy. (…) „państwa członkowskie stosują te przepisy od dnia 1 lipca 2026 r.” planuje się, aby projektowany akt wszedł w życie z dniem 1 lipca 2026 r. 

Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) przewidziany w projekcie termin wejścia w życie rozporządzenia uwzględnia ważny interes państwa, a zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie.

Projekt rozporządzenia zgodnie z wymogami określonymi w art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2025 r. poz. 677, z późn. zm.) został udostępniony na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji w zakładce Rządowy Proces Legislacyjny z chwilą przekazania do uzgodnień i konsultacji publicznych.

Projekt rozporządzenia nie podlega przedstawieniu właściwym organom i instytucjom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia, zgodnie z § 27 ust. 4 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2026 r. poz. 404).

Projekt rozporządzenia jest zgodny z prawem Unii Europejskiej.

Projektowana nowelizacja rozporządzenia umożliwi zniesienie barier technicznych oraz prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wykorzystania ołowiu w stopach stalowniczych. Ułatwi także międzynarodowy obrót towarowy. Wejście w życie projektowanego rozporządzenia będzie miało pozytywny wpływ na działalność przedsiębiorców, w tym małych i średnich.

Jednocześnie należy wskazać, że nie ma możliwości podjęcia alternatywnych środków umożliwiających osiągnięcie zamierzonego celu w stosunku do projektowanego rozporządzenia.

Z wyrazami szacunku